Bescherming en Ondersteuning
Online gokken is de afgelopen decennia steeds toegankelijker geworden. Jongeren komen bijna dagelijks in aanraking met gokreclame, vaak via social media. Maar online gokken is niet alleen een kwestie van entertainment; het kan leiden tot ernstige financiële, psychologische en sociale gevolgen. Het is daarom absoluut noodzakelijk dat we als maatschappij strategieën ontwikkelen om jongeren te beschermen. In dit artikel bespreken we hoe ouders, scholen, de overheid en technologie samen kunnen werken.
Maar uit de ScholierenMonitor blijkt dat jongeren tóch online kunnen gokken. Minderjarigen gebruiken dus (ook) andere wegen, bijvoorbeeld door accounts van anderen te gebruiken of te gokken op illegale, buitenlandse websites. Om verliezen te compenseren, zoeken jongeren soms naar extra geldbronnen. Ze maken gebruik van roodstand bij de bank, lenen geld van vrienden of familie of zelfs via commerciële aanbieders.
Waarom online gokken zo verleidelijk is voor jongeren
Ze moeten aantonen dat ze genoeg verdienen als ze hun limiet willen ophogen. In de evaluatie nemen de onderzoekers vijftien maatregelen binnen de wet onder de loep. Zes maatregelen krijgen het label ‘onvoldoende’, vijf het label ‘goed’. De maatregelen die verslaving moeten voorkomen, krijgen vooral een slechte beoordeling.
De tweede, terwijl u speelt, is een advies van de Kansspelautoriteit aan aanbieders. Dat heeft de Ksa opgesteld om zo aanbieders beter in staat te stellen hun zorgplicht na te leven. Advies voor de bescherming van minderjarigen en hulpvolle instanties ter ondersteuning. Tegelijkertijd moet er uiteraard ook worden ingegrepen in het illegale aanbod, waar ongetwijfeld geen leeftijdsgrenzen worden gehanteerd. Ook hier zet de Staatssecretaris stevig op in met de wetswijzigingsvoorstellen.
De overheid speelt een belangrijke rol in het beperken van de toegang tot online gokplatforms. Dit kan door strengere leeftijdscontroles, het verplichten van identificatie en het reguleren van advertenties gericht op jongeren. In veel landen bestaan al wetten die gokwebsites verplichten om leeftijdsverificatie te implementeren, maar de handhaving kan vaak nog strenger. Door online gokactiviteiten te reguleren en toezicht te houden, kunnen risicovolle situaties worden verminderd. Sinds 1 oktober 2021 is online gokken in Nederland legaal, dankzij de Wet Kansspelen op Afstand.
Dat vraagt om samenwerking tussen overheid, aanbieders, scholen en ouders. Een van de belangrijkste pilaren van de legalisering is het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen (Cruks). Iedere speler die wil deelnemen aan een online casino in Nederland moet eerst door dit register worden gecontroleerd. Staat een speler ingeschreven, dan kan hij of zij niet meer inloggen of een account aanmaken. Inschrijvingen in Cruks kunnen vrijwillig zijn, maar ook verplicht op advies van familie, zorgverleners of door een gokaanbieder zelf.
Steeds meer videogames bevatten gokachtige elementen, zoals lootboxes, skins betting of mini-games, of zelfs het openen van Pokemonkaarten, waarbij kans en geluk centraal staan. Per 1 juli 2025 mogen online gokbedrijven geen reclame meer maken via sponsoring. Dan kan het bedrijf via uw klantaccount en de daaraan gekoppelde Crukscode zien of u op dat moment in Cruks staat ingeschreven met een gokstop.
Net Nanny (DE) – Deze software filtert ongepaste inhoud voor minderjarigen. De Ksa controleert bij vergunninghouders streng op deelname door minderjarigen aan kansspelen. Zo is in 2017 de NLO (moederbedrijf van onder meer Toto) door de Ksa aangesproken op het feit dat hier niet afdoende op werd gecontroleerd. Deze aanbeveling van de Europese Commissie betreffende onlinegokdiensten stimuleert EU-landen om beginselen aan te nemen voor deze diensten en hun reclame en sponsoring. Deze moeten mensen beschermen tegen de schade die buitensporig gokken of goksverslaving kunnen toebrengen aan hun gezondheid en hun financiële situatie. In het Verenigd Koninkrijk waarschuwde de Britse gokautoriteit UK Gambling Commission (UKGC) eind vorige maand nog hoe crypto transacties de lokale gokmarkt juist “verstoren”.
Maatregelen ingegaan voor betere bescherming spelers van online kansspelen
Toch verwezen 17 van de 23 gokbedrijven naar hun pagina met bonusaanbiedingen in plaats van naar verslavingshulp. Zes aanbieders boden wel hulp, twee daarvan blokkeerden het account. Eén gokbedrijf belde tot drie keer toe om te helpen, ook in het weekend. Qustodio (UK) – Biedt bezorgde ouders intelligente tools om kinderen online te begeleiden, krachtige monitoringtools voor ouderlijk toezicht op ongepaste content en games online. Onlinegokken in de EU is onderhavig aan een reeks nationale regels (of soms aan geen enkele regel).
Ook krijgt de Ksa meer bevoegdheden om steviger toezicht te kunnen houden op legaal aanbod. Sinds 1 oktober zijn maatregelen voor online kansspelen ingegaan om de speler bewuster te laten spelen. Zo geldt er vanaf nu voor nieuwe spelers een maandelijks stortingslimiet van maximaal €350 voor volwassenen en van maximaal €150 voor jongvolwassenen tot 24 jaar.
Het gevaar van schulden op jonge leeftijd is aanzienlijk, juist omdat jongeren vaak nog weinig ervaring hebben met het verantwoord omgaan met geld. Een kleine inzet kan in korte tijd uitgroeien tot een grote schuld wanneer verliezen worden goed te maken met hogere inzetten. Het idee dat “de volgende ronde wel winst oplevert” kan leiden tot een vicieuze cirkel waarin jongeren hun financiële grenzen blijven overschrijden.
In Italië geldt al sinds 2019 een totaalverbod op gokreclames, zowel online als offline. België voerde in 2023 strenge regels in, waaronder een verbod op gokreclames tijdens sportwedstrijden en beperkingen voor online advertenties. De bekendste instelling die jongeren met gokproblemen ondersteunt is Jellinek, gespecialiseerd in verslavingszorg.
Hieronder wordt stap voor stap uitgelegd waarom jongeren kwetsbaarder zijn, wat de impact kan zijn op hun mentale gezondheid en welke gevolgen dit heeft voor hun sociale leven. In films, reclames en op social media wordt gokken vaak neergezet als een snelle manier om rijkdom en succes te behalen. Voor jongeren kan dit een verleidelijke illusie creëren, waardoor ze de risico’s onderschatten. Het is daarom noodzakelijk dat het maatschappelijke beeld van gokken verandert. Gokken moet niet langer worden geassocieerd met plezier en status, maar met bewustwording van de mogelijke financiële, psychologische en sociale gevolgen. Op 1 oktober 2024 zijn maatregelen van kracht geworden, die spelers bewuster maken van hun speelgedrag.
Door de in februari 2019 door de Eerste Kamer aangenomen Wet Kanspelen op afstand kunnen goksites in 2021 een Nederlandse vergunning krijgen. Daarbij worden onder meer strenge eisen gesteld aan de bescherming van minderjarigen. Zo moet er voor deelname strikt op leeftijd worden gecontroleerd. Een vergunning kan worden ingetrokken als blijkt dat een site zich hier niet aan houdt.
- Dit betekent onder andere dat de minimumleeftijd voor risicovolle online kansspelen verhoogd wordt van 18 naar 21 jaar.
- Kijk hoe het werkt als je via het internet een telefoon met bijbehorend abonnement koopt bij een grote aanbieder.
- Minstens even opvallend is dat bescherming van jongeren ook al geen prioriteit blijkt van de toezichthouder.
- Dit betekent dat als een speler bijvoorbeeld niet wordt uitbetaald, of als er sprake is van manipulatie van het spel, zij geen mogelijkheid hebben om hun recht te halen via de wet.
Dit moet voorkomen dat het geld van Nederlandse gokkers in de zakken van onbetrouwbare aanbieders belandt. Staatssecretaris Struycken erkent dat een volledig verbod op online gokken niet wenselijk of haalbaar is, omdat dit het probleem alleen maar verplaatst naar de illegale sector. “Ik realiseer me dat er altijd mensen zijn die willen gokken– en dat moet zeker kunnen. Maar hoe groter de risico’s en hoe kwetsbaarder de persoon, hoe belangrijker de bescherming,” aldus Struycken.
Loot boxes zijn de exponent van de trend waarbij gokelementen in games opduiken. Na onderzoek constateerde de Ksa dat een aantal loot boxes in strijd is met de wet. Opmerkelijk is dat licentiehouders met een vergunning van de Ksa zich lang niet altijd goed houden aan de zorgplicht waarin onder meer staat dat jongeren moeten worden beschermd. Zo moet BetCity een boete betalen van € 2.7 miljoen na meerdere incidenten met jongere spelers. Spelers zijn sindsdien onder meer verplicht om contact op te nemen met gokbedrijven als ze een maandelijkse speellimiet willen instellen van boven de 350 euro.
In de huidige Wet op de kansspelen staat dat deelname aan kansspelen pas vanaf 18 jaar mag. Ook staat in de wet dat kansspelen aanbieden zonder vergunning verboden is. Op dit moment is het niet mogelijk een vergunning voor het aanbieden van online kansspelen te krijgen, omdat er geen wettelijke basis is.
Influencers en streamers als rolmodellen
Hoewel de gokwetgeving in Nederland duidelijke kaders biedt, blijft de verleiding groot en is het moeilijk in toom te houden. De Ksa ziet erop toe dat aanbieders zich houden aan de strikte voorwaarden van de KOA. Denk hierbij aan verantwoord spelbeleid, het aanbieden van limieten op stortingen en speeltijd, en het waarborgen van transparante communicatie richting spelers.
De Nederlandse wetgeving rondom online gokken: wat mag en wat mag niet?
Ouderlijk toezicht-software, filters en limieten kunnen ervoor zorgen dat jongeren niet zomaar toegang krijgen tot gokwebsites. Bovendien kunnen platforms zelf verantwoordelijk worden gehouden om gokactiviteiten voor minderjarigen te detecteren en te blokkeren. Apps die uitgaven monitoren en waarschuwingen geven bij ongebruikelijk gedrag kunnen eveneens preventief werken. Door technologie op een proactieve manier in te zetten, kunnen risico’s vroegtijdig worden opgespoord en beperkt.
Op basis van de uitslag krijgen ze direct advies of een doorverwijzing naar professionele hulp. Daarnaastis de verleiding groot door de zichtbaarheid van gokreclames en de normalisering van gokken in de sport- en entertainmentwereld. Uw persoonsgegevens verstuurt hij via een beveiligde verbinding naar de Kansspelautoriteit.
Bovendien zorgt het contactmoment ervoor dat de speler extra nadenkt over het speelgedrag. Uit onderzoek blijkt dat vooral jongvolwassenen (jonger dan 24 jaar) hierdoor sneller nieuwsgierig raken en het idee krijgen dat gokken een manier is om snel geld te verdienen. In een tijd waarin veel jongeren onder financiële druk en staan, maakt dit jongeren extra kwetsbaar voor gokreclames.
Naast de verhoging van de minimumleeftijd zal het kabinet ook inzetten op een striktere speellimiet. Dit betekent dat er een centraal geregistreerde limiet wordt ingevoerd, waardoor spelers niet meer bij meerdere aanbieders tegelijkertijd hoge bedragen kunnen inzetten. Hiermee wil de regering voorkomen dat spelers hun verliezen proberen goed te maken bij verschillende aanbieders of op verschillende platforms. Het beschermen van jongeren tegen de gevaren van online gokken is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Door educatie, preventie en technologische hulpmiddelen kunnen we jongeren helpen om verstandige keuzes te maken en hen beschermen tegen de valkuilen van online gokken. Niet alleen om de huidige generatie te behoeden, maar ook om een toekomst te creëren waarin jongeren veilig en verantwoord kunnen omgaan met digitale verleiding.
Sindsdien zijn er allerlei veranderingen doorgevoerd om de grootste problemen weg te nemen. Desondanks hebben verschillende onderzoeken laten zien dat er meer mensen zijn gaan gokken en er meer probleemspelers zijn, vooral minderjarigen en jongvolwassenen. Gokbedrijven zijn verplicht om de leeftijd van een speler te controleren. De leeftijdscontroles door gokbedrijven zijn aangescherpt en niet meer eenvoudig te omzeilen.
Online gokbedrijven en Holland Casino zijn verplicht om een kopie te maken van uw identiteitsbewijs. Dit staat in de Wet ter voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme. Om te bewijzen dat ze aan deze wet voldoen, moeten zij de kopie 5 jaar nadat u geen klant meer bent bewaren. Over de gokwet is meer dan twintig jaar gedebatteerd voordat die van kracht werd. Na de invoering zijn er allerlei veranderingen aangebracht om de grootste problemen weg te nemen. Regels voor reclames zijn aangescherpt, de zorgplicht is verduidelijkt en er zijn limieten voor spelers ingevoerd.
Een van de kernpunten van de Wet Kansspelen op Afstand is de spelers beschermen tegen de risico’s van gokverslaving. Als we roken en vapen samennemen, dan heeft bijna 1 op de 6 (15,7%) leerlingen in de laatste maand gerookt en/of gevapet en doet 5,0% dat dagelijks. In groep 7 en 8 van de basisschool heeft 8,2% ooit een vape gebruikt. Dit is een duidelijke toename vergeleken met 2019, toen 3,2% ooit had gevapet.
Een negatieve BKR-registratie door betalingsachterstanden kan bijvoorbeeld jarenlang invloed hebben op de financiële mogelijkheden van een jongere. Denk hierbij aan het aanvragen van een lening, het huren van een woning, mobiel abonnement of zelfs het afsluiten van een hypotheek in de toekomst. Jongeren hebben hun telefoon https://ervealferink.nl/ namelijk altijd bij zich, waardoor online gokken letterlijk binnen handbereik is. Zelfs wanneer officiële aanbieders leeftijdsverificatie of cruks-check toepassen, bestaan er genoeg buitenlandse casino’s die minder streng controleren.